การทดแทนของสังคมพืชป่าเต็งรัง:กรณีศึกษาป่าชุมชนโคกหินลาด
อำเภอเมือง จังหวัดมหาสารคาม
Succession in Dry dipterocarp forest : A Case Study of Khokhinlad Community Forest, Muang District, Mahasarakham Province
อุทัย ไชยวุฒิ[1]
Uthai Chaiwuth.
บทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายศึกษาการทดแทนของสังคมพืชป่าเต็งรัง ที่มีระดับปัจจัยการรบกวนป่าที่แตกต่างกัน 3 แปลงคือ แปลงที่ถูกรบกวนเล็กน้อยหรือป่าที่มีความสมบูรณ์ แปลงที่ถูกรบกวนจากการตัดไม้ เก็บของป่าและไฟป่า แปลงที่ถูกบุกรุกจากการโครงการปลูกป่าเศรษฐกิจ โดยการเก็บข้อมูลภาคสนาม วิธีการศึกษาใช้วิธีการวางแปลงตัวอย่าง ขนาด 20 x 60 เมตร จำนวน 3 แปลง เพื่อศึกษาพรรณไม้ (Tree) ไม้หนุ่ม (Sapling) และกล้าไม้( Seedling) ที่ขึ้นในแปลงเพื่อวิเคราะห์โครงสร้างของสังคมพืช ดัชนีความหลากหลายทางชีวภาพ (Diversity index-H) และค่าการกระจายตัว (Evenness:EH)
ผลการศึกษาพบว่า แปลงที่ถูกรบกวนน้อยหรือสมบูรณ์ที่สุด พบพรรณไม้จำนวน 28 ชนิดไม้หนุ่ม จำนวน11 ชนิด กล้าไม้ จำนวน 5 ชนิด ค่าดัชนีความหลากหลายทางชีวภาพของกล้าไม้ พบว่าH’ อยู่ในระดับ 1.3และค่า EH กระจายตัวมีค่า 0.8 แปลงที่ถูกรบกวนจากการตัดไม้ เก็บของป่าและไฟป่าพบพรรณไม้จำนวน 12 ชนิดไม้หนุ่มจำนวน 2 ชนิด และกล้าไม้จำนวน 12 ชนิด ค่าดัชนีความหลากหลายทางชีวภาพของกล้าไม้ พบว่าH’ อยู่ในระดับ 2.0และค่า EH กระจายตัวมีค่า 0.8 และแปลงป่าที่ถูกบุกรุกเพื่อปลูกไม้เศรษฐกิจ พบพรรณไม้จำนวน 19 ชนิดไม้หนุ่ม จำนวน 16 ชนิด กล้าไม้ จำนวน 10 ชนิด ค่าดัชนีความหลากหลายทางชีวภาพของกล้าไม้ พบว่าH’ อยู่ในระดับ 2.2และค่า EH กระจายตัวมีค่า 0.9 พบพรรณไม้ที่เบิกนำ (Pioneer species) คือ (Acacia auriculiformis Cunn.) กระถินณรงค์,(Gluta usitata (Wall.)Ding Hou) น้ำเกลี้ยง,(Pterocarpus macrocarpus Kurz.) ประดู่(,Antidesma ghasembilla Gaerth.)เม่า,(Memecylon edule Roxb.) เหมือดแอ (,Cratoxylum formosum Dyer) ติ้วขาว (Terminalia alata Heyne ex Roth )เชือก แปลงไม้ที่ถูกบุกรุกพบว่าไม้หนุ่มและกล้าไม้มีการกระจายตัวของชั้นอายุไม้แบบตัวเจ (Reversed-J) ส่วนใหญ่เป็นไม้ขนาดเล็กเป็นลูกไม้ (Seedling) และไม้หนุ่ม (Sapling) มีจำนวนมากเป็นป่ารุ่นสองหรือป่าฟื้นตัว (Secondaly forest) จากธรรมชาติของสังคมป่าเต็งรัง
คำสำคัญ : การทดแทน ป่าที่ถูกบุกรุกน้อย ป่าเสื่อมโทรม ป่าพื้นตัว
ABSTRACT
This study aimed to investigate plant diversity and their community use for primary forest, degraded primary forest, and secondary forest of Khokinlan community forest, Maung District,Mahasarakham Province. Collection field data was during. Data collection was done on plots massing 20 x 60 meters. with a total of 3 plot .Species richness and individual tree sapling and seedling within a plot was totally counted , diversity use Shanon Weiner Index (H’) and evenness (EH)
This study result found that Primary forest tree 28 species, sapling 11 species, and seedling 5 species, Diversity index 1.3 and Evenness 0.8. Degraded primary forest tree 12 species, sapling 2 species and seedling 12 species, Diversity index 1.2 and Evenness 0.8. Secondary forest tree 19 species, sapling 16 species, and seedling 10 species, Diversity index 2.2 and Evenness 0.9 Pioneer isAcacia auriculiformis ,Gluta usitata ,Pterocarpus macrocarpus ,Antidesma ghasembilla ,Memecylon edule ,Cratoxylum formosum and Terminalia alata .The plant study Secondary forest in sapling and seedling Evenness species.The pattern of age’s size distribution was J – reversed .This community is secondary forest from Dry dipterocarp forest.
Keywords : Succession, primary forest, degraded primary forest, Secondary forest
[1] ครู โรงเรียนบ้านถ้ำประชาบำรุง สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาพะเยา เขต 1 อำเภอดอกคำใต้ จังหวัดพะเยา
Teacher, BanThamphachabamrung School,Amphur Dokkhamtai, Phayao 56120
อำเภอเมือง จังหวัดมหาสารคาม
Succession in Dry dipterocarp forest : A Case Study of Khokhinlad Community Forest, Muang District, Mahasarakham Province
อุทัย ไชยวุฒิ[1]
Uthai Chaiwuth.
บทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายศึกษาการทดแทนของสังคมพืชป่าเต็งรัง ที่มีระดับปัจจัยการรบกวนป่าที่แตกต่างกัน 3 แปลงคือ แปลงที่ถูกรบกวนเล็กน้อยหรือป่าที่มีความสมบูรณ์ แปลงที่ถูกรบกวนจากการตัดไม้ เก็บของป่าและไฟป่า แปลงที่ถูกบุกรุกจากการโครงการปลูกป่าเศรษฐกิจ โดยการเก็บข้อมูลภาคสนาม วิธีการศึกษาใช้วิธีการวางแปลงตัวอย่าง ขนาด 20 x 60 เมตร จำนวน 3 แปลง เพื่อศึกษาพรรณไม้ (Tree) ไม้หนุ่ม (Sapling) และกล้าไม้( Seedling) ที่ขึ้นในแปลงเพื่อวิเคราะห์โครงสร้างของสังคมพืช ดัชนีความหลากหลายทางชีวภาพ (Diversity index-H) และค่าการกระจายตัว (Evenness:EH)
ผลการศึกษาพบว่า แปลงที่ถูกรบกวนน้อยหรือสมบูรณ์ที่สุด พบพรรณไม้จำนวน 28 ชนิดไม้หนุ่ม จำนวน11 ชนิด กล้าไม้ จำนวน 5 ชนิด ค่าดัชนีความหลากหลายทางชีวภาพของกล้าไม้ พบว่าH’ อยู่ในระดับ 1.3และค่า EH กระจายตัวมีค่า 0.8 แปลงที่ถูกรบกวนจากการตัดไม้ เก็บของป่าและไฟป่าพบพรรณไม้จำนวน 12 ชนิดไม้หนุ่มจำนวน 2 ชนิด และกล้าไม้จำนวน 12 ชนิด ค่าดัชนีความหลากหลายทางชีวภาพของกล้าไม้ พบว่าH’ อยู่ในระดับ 2.0และค่า EH กระจายตัวมีค่า 0.8 และแปลงป่าที่ถูกบุกรุกเพื่อปลูกไม้เศรษฐกิจ พบพรรณไม้จำนวน 19 ชนิดไม้หนุ่ม จำนวน 16 ชนิด กล้าไม้ จำนวน 10 ชนิด ค่าดัชนีความหลากหลายทางชีวภาพของกล้าไม้ พบว่าH’ อยู่ในระดับ 2.2และค่า EH กระจายตัวมีค่า 0.9 พบพรรณไม้ที่เบิกนำ (Pioneer species) คือ (Acacia auriculiformis Cunn.) กระถินณรงค์,(Gluta usitata (Wall.)Ding Hou) น้ำเกลี้ยง,(Pterocarpus macrocarpus Kurz.) ประดู่(,Antidesma ghasembilla Gaerth.)เม่า,(Memecylon edule Roxb.) เหมือดแอ (,Cratoxylum formosum Dyer) ติ้วขาว (Terminalia alata Heyne ex Roth )เชือก แปลงไม้ที่ถูกบุกรุกพบว่าไม้หนุ่มและกล้าไม้มีการกระจายตัวของชั้นอายุไม้แบบตัวเจ (Reversed-J) ส่วนใหญ่เป็นไม้ขนาดเล็กเป็นลูกไม้ (Seedling) และไม้หนุ่ม (Sapling) มีจำนวนมากเป็นป่ารุ่นสองหรือป่าฟื้นตัว (Secondaly forest) จากธรรมชาติของสังคมป่าเต็งรัง
คำสำคัญ : การทดแทน ป่าที่ถูกบุกรุกน้อย ป่าเสื่อมโทรม ป่าพื้นตัว
ABSTRACT
This study aimed to investigate plant diversity and their community use for primary forest, degraded primary forest, and secondary forest of Khokinlan community forest, Maung District,Mahasarakham Province. Collection field data was during. Data collection was done on plots massing 20 x 60 meters. with a total of 3 plot .Species richness and individual tree sapling and seedling within a plot was totally counted , diversity use Shanon Weiner Index (H’) and evenness (EH)
This study result found that Primary forest tree 28 species, sapling 11 species, and seedling 5 species, Diversity index 1.3 and Evenness 0.8. Degraded primary forest tree 12 species, sapling 2 species and seedling 12 species, Diversity index 1.2 and Evenness 0.8. Secondary forest tree 19 species, sapling 16 species, and seedling 10 species, Diversity index 2.2 and Evenness 0.9 Pioneer isAcacia auriculiformis ,Gluta usitata ,Pterocarpus macrocarpus ,Antidesma ghasembilla ,Memecylon edule ,Cratoxylum formosum and Terminalia alata .The plant study Secondary forest in sapling and seedling Evenness species.The pattern of age’s size distribution was J – reversed .This community is secondary forest from Dry dipterocarp forest.
Keywords : Succession, primary forest, degraded primary forest, Secondary forest
[1] ครู โรงเรียนบ้านถ้ำประชาบำรุง สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาพะเยา เขต 1 อำเภอดอกคำใต้ จังหวัดพะเยา
Teacher, BanThamphachabamrung School,Amphur Dokkhamtai, Phayao 56120
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น